Żelazo jest jednym z pierwiastków śladowych. Pierwiastek ten odgrywa niezwykle istotną rolę w procesie transportu hemoglobiny oraz wielu układów enzymatycznych. Żelazo jest również aktywne w procesie oddychania wewnątrzkomórkowego. Żelazo odkłada się w wątrobie, szpiku kostnym, tkankach i śledzionie.
Nadmiar żelaza a także skażenie fluorem wody pitnej jest silnie toksyczne dla dorosłego człowieka. Śmiertelna dawka to około 15g siarczanu żelaza a dla dzieci 10g. Badania naukowe potwierdzają, że długotrwałe spożywanie wody zawierające powyżej 0,6 mg Fe/l może zwiększyć prawdopodobieństwo choroby Kashin-Becka, która charakteryzuje się zmianami stawowo-kostnymi i zaburzeniami wzrostu. Nadmiar żelaza powoduje również uszkodzenia naczyń włosowatych i zwiększone prawdopodobieństwo zachorowania na miażdżycę. Wraz z żelazem wydalane są z organizmu fosforany w konsekwencji może to prowadzić do zubożenia organizmu w fosforany, które są składnikiem kości.
Dobrym sposobem ochrony przed spożywaniem żelaza wraz z wodą są odżelaziacze do wody oraz filtry odwróconej osmozy. Odżelaziacze jak sama nazwa wskazuje służą do usuwania nadmiaru żelaza z wody przez co zmniejsza się również twardość wody oraz ryzyko osadzenia się kamienia na urządzeniach mechanicznych. Filtry do wody z zastosowaniem membrany osmotycznej są w stanie usunąć z wody: bakterie, wirusy, grzyby oraz bardzo groźne dla zdrowia i życia człowieka metale ciężkie i pestycydy.